Početna strana | Aktuelno | Test |  | Anketa  | Linkovi l Kontakt

Srbija je država locirana u jugoistočnoj Evropi (na Balkanskom poluostrvu) i u srednjoj Evropi (Panonskoj niziji), koja zajedno sa Crnom Gorom čini Državnu zajednicu Srbija i Crna Gora. U sastavu Republike Srbije se nalaze i dve autonomne pokrajine Vojvodina i Kosovo i Metohija.

Glavni grad je Beograd.

Istorija

Prve informacije o srpskoj državi potiču iz VII veka i dinastije Vlastimirovića. Osnivač srednjevekovne srpske države je Stefan Nemanja, veliki srpski župan koji je živeo u XII veku. Godine 1220, pod Stefanom Prvovenčanim, Srbija postaje kraljevina, a 1346. godine prerasta u carstvo, pod Stefanom Dušanom. U periodu od 1459. do 1804. je bila pod vlašću Osmanlijskog carstva.

Godine 1804. srpski narod kao i većina naroda u Evropi u to vreme, počinje da stvara modernu državu i pod vođstvom Đorđa Petrovića zvanog Karađorđe započinje borbu za promenu vlasti i sistema koji su nametnuli Turci u viševekovnoj okupaciji Srbije. Od 1813 do 1903 srpsku državu predvodi dinastija Obrenovića , kada je na tronu smenjuje dinastija Karađorđevića, potomci Đorđa Petrovića-Karađorđa.

Borba za savremeno društvo, ljudska prava i nacionalnu državu trajala je skoro tri decenije i okončala se donošenjem Sretenjskog ustava 15. februara 1835. godine. Posle 1918. Srbija je kao osnivač, uz Crnu Goru jedina unoseći svoj suverenitet, bila deo Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca, kasnije Jugoslavije. Od 1992, posle raspada SFRJ, sve do 2003. Srbija je činila, zajedno sa Crnom Gorom - Saveznu Republiku Jugoslaviju. Od 2003. Srbija je sastavni deo Državne zajednice Srbija i Crna Gora.

Geografija

Srbija se nalazi na Balkanu (regionu jugoistočne Evrope) i u Panonskoj niziji (regionu srednje Evrope). Srbija se graniči sa Rumunijom, Hrvatskom, Mađarskom, Bugarskom, Albanijom, Republikom Makedonijom, Bosnom i Hercegovinom (odnosno Republikom Srpskom) i Crnom Gorom, sa kojom čini državnu zajednicu Srbija i Crna Gora.

Teritorijalna organizacija

U sastavu Republike Srbije nalaze se 2 autonomne pokrajine:

·                   Vojvodina (Glavni grad: Novi Sad)

·                   Kosovo i Metohija (Glavni grad: Priština)

Napomena: deo teritorije Republike Srbije, koji se nalazi izvan teritorije autonomnih pokrajina naziva se Centralna Srbija. Međutim, Centralna Srbija ne predstavlja posebnu administrativno-upravnu jedinicu i direktno je podređena republičkim vlastima.

Pored toga, celokupna teritorija Srbije je podeljena na 29 okruga i teritoriju grada Beograda. Na području autonomne pokrajine Vojvodine nalazi se 7 okruga, na području autonomne pokrajine Kosovo i Metohija 5, dok se na području Centralne Srbije nalazi 17 okruga i teritorija grada Beograda. Svaki okrug se sastoji od nekoliko opština, a opštine se sastoje od mesnih zajednica.

Demografija
Prema popisu iz 2002. godine, koji ne uključuje Kosovo i Metohiju, Srbija ima 7.498.001 stanovnika.

Nacionalnost

Srbi čine većinu od 82,86% stanovništva, slede Mađari 3,91%, Bošnjaci 1,82%, Romi 1,44%, Jugosloveni 1,08%, Hrvati 0,94%, Crnogorci 0,92 %, Albanci 0,82% te Slovaci, Vlasi, Rumuni, Makedonci, Muslimani, Bugari, Bunjevci, Rusini, Ukrajinci, Slovenci, Goranci, Nemci, Rusi, Česi i drugi.

Jezik

Zvanični jezik je srpski. U Vojvodini pored srpskog zvanični jezici su mađarski, slovački, hrvatski, rumunski i rusinski. Na Kosovu i Metohiji zvanični jezici su albanski, srpski i engleski.

Veroispovest

Najbrojnija religija je pravoslavna, te slede muslimani (suniti), rimokatolici, protestanti i ateisti.

Gradovi

Najveći gradovi Srbije su: Beograd (na široj teritoriji grada 1.576.124, a na užoj 1.273.651 ), Novi Sad (215.600), Priština (200.000), Niš (173.400), Kragujevac (146.000), Prizren (121.000) i Subotica (99.500).

Najveći gradovi Centralne Srbije (po podacima iz 2002.):

·                   Beograd = na užoj teritoriji 1.273.651, na široj teritoriji 1.576.124

·                   Niš = 173.400

·                   Kragujevac = 146.000

·                   Čačak = 73.200

·                   Leskovac = 63.100

·                   Smederevo = 62.700

·                   Valjevo = 61.400

·                   Kraljevo = 57.800

·                   Kruševac = 57.400

·                   Užice = 55.000

·                   Vranje = 55.000

·                   Šabac = 54.800

·                   Novi Pazar = 54.600

·                   Požarevac = 41.900

·                   Pirot = 40.600

·                   Zaječar = 39.700

·                   Bor = 39.400

·                   Jagodina = 35.500

·                   Borča = 35.000

·                   Prokuplje = 27.000

·                   Paraćin = 25.300

·                   Smederevska Palanka = 25.300

·                   Aranđelovac = 24.300

·                   Gornji Milanovac = 23.900

·                   Lazarevac = 23.600

·                   Obrenovac = 23.600

·                   Kaluđerica = 22.200

·                   Mladenovac = 22.100

·                   Loznica = 20.700

·                   Ćuprija = 20.400

·                   Priboj = 19.500

Najveći gradovi Vojvodine (po podacima iz 2002.):

·                   Novi Sad = 215.600

·                   Subotica = 99.500

·                   Zrenjanin = 79.500

·                   Pančevo = 76.100

·                   Sombor = 51.000

·                   Kikinda = 41.800

·                   Sremska Mitrovica = 39.000

·                   Vršac = 36.000

·                   Ruma = 32.100

·                   Bačka Palanka = 29.400

·                   Inđija = 26.200

·                   Vrbas = 25.900

·                   Bečej = 25.700

·                   Senta = 20.400

·                   Kula = 19.300

·                   Apatin = 19.300

·                   Temerin = 19.100

Najveći gradovi Kosova i Metohije (po podacima iz 2002.):

·         Priština = 200.000

·         Prizren = 121.000

·         Peć = 80.600

·         Đakovica = 74.900

·         Kosovska Mitrovica = 74.600

·         Gnjilane = 67.600

·         Uroševac = 39.800

·         Kosovo Polje = 27.900

·         Orahovac = 23.400

Državni simboli

Himna Republike Srbije je ujedno i stara himna nekadašnje Kraljevine Srbije "Bože pravde", uz unekoliko promenjen tekst.

Grb Republike Srbije je grb iz doba Kraljevine Srbije iz 1882. godine i sadrži dvoglavog belog orla sa štitom na grudima na kome su i četiri ocila, a iznad glava orla se nalazi kruna loze Nemanjića.

Republika Srbija ima Narodnu zastavu koja je trobojka sa vodoravno položenim bojama: crvenom, plavom i belom. Pored narodne,postoji i Državna zastava koja je u osnovi ista kao i narodna s tim što na plavom polju stoji i mali grb Republike Srbije.

Pravosuđe

Ustav Srbije određuje da sudovi štite slobode i prava građana, zakonom utvrđena prava i interese pravnih subjekata i obezbeđuju ustavnost i zakonitost.

Sudska vlast je nezavisna od zakonodavne i izvršne vlasti.

Sudsku odluku može preispitivati samo nadležni sud u zakonom predviđenom postupku.

Svako je dužan, izvršna vlast naročito, da poštuje izvršnu sudsku odluku i da joj se povinuje.

Sudska vlast u Republici Srbiji pripada sudovima opšte nadležnosti i posebnim sudovima.

Sudovi opšte nadležnosti jesu opštinski sudovi, okružni sudovi, apelacioni sudovi i Vrhovni sud Srbije.

Posebni sudovi su trgovinski sudovi, Viši trgovinski sud, prekršajni sudovi, Viši prekršajni sud i Upravni sud.

Vrhovni sud Srbije najviši je sud u Republici Srbiji, i on je neposredno viši sud za apelacione sudove, Viši trgovinski sud, Viši prekršajni sud i Upravni sud.

Viši trgovinski sud je neposredno viši sud za trgovinski sud, Viši prekršajni sud je neposredno viši sud za prekršajne sudove, a apelacioni sud je neposredno viši sud za okružni i za opštinski sud.

napomena: sistem uređenja sudova primenjuje se od 1.1.2007.

Ustavni sud Srbije je poseban organ, i ne pripada sudskoj vlasti.

Saobraćaj

U Srbiji su razvijena sva četiri vida saobraćaja: drumski, železnički, vodni i

vazdušni.

Najznačajnija saobraćajnica je drumsko-železnički Evropski koridor X - (Subotica-Beograd-Niš-Dimitrovgrad) koji povezuje Salcburg u Austriji i Solun u Grčkoj. Pored toga, značajan je i autoput Šid-Beograd. Veliki značaj ima pruga Beograd-Bar koja predstavlja vezu unutrašnjosti sa jedinom pomorskom lukom u SCG.

Kroz Srbiju teče reka Dunav, važan plovni pravac koji povezuje srednju Evropu sa Crnim morem (Evropski koridor VII). Pored Dunava, plovne reke su: Sava, Morava i Tisa, kao i kanal Dunav-Tisa-Dunav.

Aerodromi za međunarodni putnički saobraćaj u Srbiji su Aerodrom "Nikola Tesla" u Beogradu, "Konstantin veliki" u Nišu, i Prištinski aerodrom.

Privreda

Srpska privreda je bila u kolapsu početkom devedesetih godina XX veka. Srbiji su uvedene opšte sankcije Saveta bezbednosti UN 1992. Veći deo sankcija je ukinut 1996, 2000, 2001. i 2005. kada je u potpunosti normalizovana trgovina sa SAD. Osnovu privrede čini poljoprivreda i industrija. Najveći ratarski kraj je Vojvodina. Gaji se žito, kukuruz, suncokret i soja, te u manjoj meri povrtarske kulture. Najpoznatiji krompir je iz Ivanjice, paprika iz Leskovca, a kupus iz Futoga. Šumadija je poznata po voćarstvu; Vršac i Župa po vinogradima. Stočarstvo je razvijeno u Raškoj i u istočnoj Srbiji. Metohija je plodna žitnica. Kosovo je najveće nalazište lignita u Evropi. Homoljske planine su nalazište bakra. Severni deo Banata je bogat naftom i zemnim gasom.

Stopa nezaposlenosti u Srbiji je 18%, a stopa inflacionog rasta 13.7%.

Glavni ekonomski partneri Srbije su bivše sovjetske i istočnoevropske republike, Evropska unija (najviše Nemačka i Italija), Republika Srpska i Republika Makedonija.

izvor. WIKIPEDIA

©2005 monarhija.org